آسایشگاه سالمندان خردمند، مرکز توانبخشی و مراقبت شبانه روزی سالمندان و معلولین در کرج
1395/08/28 09:40

پوکی استخوان

پوکی استخوان در اثر کاهش مواد معدنی در استخوان ایجاد می شود، این اختلال بیشتر در خانم های یائسه دیده می شود، و با شکستگی های خودبخودی استخوان ها که ممکن است بدون درد باشد، تظاهر می یابد. گاها دیده می شود که حتی با عطسه و سرفه هم ترک خوردگی در استخوان ها ایجاد می شود.

 

استئوپروز ( پوکی استخوان ) چه نوع بیماری است؟

 

در این اختلال استخوان ها ضعیف می شوند و خطر شکستگی های غیر قابل توجیه افزایش می یابد. عواقب جدی می تواند در اثر برخی از این شکستگی ها ایجاد شود.

 

پوکی استخوان یک بیماری شایع است که در آن استخوان ها تضعیف می شوند. با ضعیف شدن استخوان ها، خطر شکستگی های ناگهانی و غیر قابل توجیه در استخوان ها افزایش می یابد. استئوپنی  مقدمه ی ایجاد پوکی استخوان است. این حالت یک وضعیت  بی سرو صدا ولی مخرب است که  در طی دوره ی باروری زنان ( حتی در زنان جوان) استخوان ها را تضعیف می کند.

 

این اختلال ربطی به سن و جنس شما ندارد.  ممکن است الان استخوان های شما به نظر  مستحکم باشد. ممکن است شما بسیار فعال باشید و هر کاری می خواهید انجام دهید. ولی  پوکی استخوان و استئوپنی آرام و مرموز هستند. در واقع، معمولا نشانه های قابل شناسایی ندارند. ممکن است شما در طی زمان به کاهش قد و یا قوز کمر مبتلا شوید.

 

از دست رفتن بافت استخوانی در پوکی استخوان به چه معنی است؟

 

این فرآیند در طی سال های متمادی رخ می دهد و می تواند شدید تر هم بشود. ممکن است شدید باشد،  به طوری که استرس طبیعی بر روی  استخوان ها در زمان نشستن، ایستادن و سرفه کردن و حتی  بغل کردن یک دوست ایجاد شود و باعث شکستگی های دردناک و عدم حرکت فرد می شود. در ادامه، پس از اولین شکستگی، شما در خطر ایجاد شکستگی های بیشتری هستید. این شکستگی ها ممکن است باعث شود شما با درد مزمن روزانه و ناتوانی زندگی کنید.

 

خوشبختانه، مراحلی وجود دارد که شما می توانید برای کمک به حفظ قوای استخوانی خود از آن ها بهره ببرید.

 

علائم پوکی استخوان

 

 اغلب پوکی استخوان بدون علامت و یا بدون درد است. کاهش ارتفاع ممکن است قابل توجه باشد و یا قوز پشت ( حالت کوهان) در ستون قفرات ممکن است با افزایش سن ایجاد شود. معمولا، به نظر می رسد که پزشک پس از وقوع شکستگی دردناک آن را تشخیص می دهد. این شکستگی اغلب  در کمر و یا در لگن می باشد.

 

استئوپنی چه نوع اختلالی است؟

 

این اختلال به نشانه های اولیه کاهش استخوانی اشاره دارد که می تواند منجر به استئوپروز شود. در استئوپنی، دانسیتی ماده ی معدنی استخوانی کمتر از حد طبیعی می شود، و هنوز آن قدر کم نشده که پوکی استخوان نامیده شود. با استفاده از تست تراکم سنجی استخوان می توان استئوپنی را تشخیص داد.

 

شکستگی های ناشی از پوکی استخوان چه نوع اختلالاتی می باشند؟

 

شکستگی به معنای ترک در استخوان است. اگر شما به این اختلال مبتلا شوید، استخوان های شما نازک می شود، ساختارش از بین می رود و شکننده می شود. اگر شما بسته های مواد غذایی را جابجا کنید، دچار شکستگی و یا روی هم افتادن مهره هایی کمری می شوید. ویا ممکن است  موقع بستن بند کفش، درد شدید و ناگهانی را در اثر شکستگی حس کنید.

 

وقتی که درد ناشی از شکستگی فروکش کرد، ممکن است درد مزمن مداومی ایجاد شود. با کولاپس استخوان های ستون فقرات، دفرمیتی هایی از جمله کوهان ( قوز) کمری مشهود می شود.

 

علل ایجاد پوکی استخوان چیست؟

 

ما در مورد علل ایجاد پوکی استخوان مطلب زیادی نمی دانیم.  امروزه می دانیم که پوکی استخوان در زندگی فرد چگونه ایجاد می شود. استخوان ها بافت های زنده و پیچیده ای هستند. بدن شما خودبخود استخوان های قدیمی را تخریب می کند و دوباره استخوان های جدیدی را بازسازی می کند. به این فرآیند ریمودلینگ ( دوباره شکل گیری) می گویند.

 

با  رشد بدن، بدن بیش از میزان از بین رفتن بافت استحوانی، استخوان جدید می سازد. در دوران کودکی، استخوان های شما بزرگتر و قوی تر می شوند. توده ی استخوانی  بیشتر زمانی دیده می شود که حداکثر مقدار توده ی استخوانی که ممکن است شما داشته باشید وجود داشته باشد. در اکثر افراد، این اتفاق معمولا در دهه ی سوم عمر رخ می دهد. در سن مشخصی،  استخوان روند تغییرات را بازسازی می کند. اگر این کاهش بافت استخوانی به حد مشخصی برسد، شما دچار استئوپنی شده اید. اگر از این حد شدید تر باشد، پوکی استخوان رخ می دهد.

 

خطرات مربوط به پوکی استخوان چیست؟

 

عوامل خطر اصلی برای پوکی استخوان شامل موارد زیر است:

 

    شرح حال خانوادگی: اگر مادر شما شکستگی لگن و یا  شکستگی ستون فقرات که باعث روی هم افتادن ( کولاپس) شده را داشته باشد،  شما هم در معرض پوکی استخوان هستید.

    جنسیت: زنان 4 برابر بیش از مردان احتمال دارد که به پوکی استخوان مبتلا شوند. ولی مردان هم به این اختلال دچار می شوند.

    سن: خطر ایجاد پوکی استخوان با افزایش سن بالا می رود. زنان بالای 50 سال در بیشترین خطر برای ایجاد پوکی استخوان هستند. در حالی که، هر فردی با هر سنی می تواند به پوی استخوان مبتلا شود. ولی با افزایش سن،  خطر شکستگی و پوکی استخوان در شما بالاتر می رود.

    ساختار استخوان و وزن بدن: زنان لاغر و ریز اندام خطر بالایی برای ایجاد پوکی استخوان دارند. کاهش وزن پس از 50 سال هم به  نظر خطر شکستگی های لگنی را بالا می برد. افزایش وزن این خطر را کم می کند. مردان با استخوان های کوچک و باریک تر، در مقایسه با مردان با وزن بیشتر و ساختار اسکلتی قوی تر، خطر بالایی برای ایجاد پوکی استخوان دارند.

    شرح حال شکستگی: وجود یک شکستگی احتمال شکستگی های بعدی را بالا می برد.

    سیگار کشیدن: سیگار کشیدن خطر شکستگی ها را زیاد می کند. مطالعات نشان می دهد که کسانی که سیگار می کشند ( سیگاری های فعال و یا پاسیو ( غیرفعال)) دانسیتی استخوانی کمتری دارند و خطر شکستگی های استخوانی بالاتری دارند. زنانی که سیگار می کشند، در مقایسه با افراد غیر سیگاری، سطوح استروژن پائین تری دارند. آن ها همچنن زودتر  هم یائسه می شوند.

    داروها: برخی داروها ممکن است خطر پوکی استخوان را افزایش دهند. این موارد شامل مصرف دراز مدت استروئیدها ( پردنیزون)، داروهای تیروئیدی، داروهای ضد تشنج و آنتی اسید ها و سایر داروها می باشد.

 

پوکی استخوان چه ارتباطی با یائسگی دارد؟

 

در زمان یائسگی، هورمون زنانه استروژن کاهش می یابد. این کاهش و حذف هورمونی روند ریمودلینگ استخوان را کند می کند و باعث  افزایش میزان سرعت از دست رفتن استخوان ها می شود. این از دست رفتن پیشرونده و سریع تر استخوان ها برای حدود 10 سال پس از یائسگی ادامه دارد. میزان از دست رفتن استخوان در نهایت به سطح پیش از یائسگی بر می گردد ولی استخوان ها شکل نمی گیرند. این  امر باعث می شود تا زنان در دوره ی پس از یائسگی احتمال بیشتری برای ایجاد شکستگی داشته باشند.

 

  علاوه بر این، وجود یائسگی زودرس ( پیش از 40 سال)، هم احتمال پوکی استخوان و شکستگی ها را زیاد می کند. وجود دوره های طولانی مدت زمانی وقتی که سطح هورمون ها کم است و / یا اصلا وجود ندارد، از جمله در زمان ورزش زیاد، باعث کاهش توده ی استخوانی و پوکی استخوان می شود.

 

اگر من مبتلا به پوکی استخوان هستم چگونه به آن پی ببرم؟

 

در ابتدا، عوامل خطر را چک کنید. سپس،  از پزشک خود در مورد تست تراکم سنجی استخوان و یا اسکن استخوانی سوال کنید. تست تراکم ماده ی معدنی استخوان می تواند اطلاعاتی را در مورد سلامتی استخوان پیش از شروع مشکلات ارائه دهد.  تست دانسیتی معدنی استخوانی از مقادیر بسیار کمی اشعه برای تعیین قدرت استخوان ها استفاده می کند.

 

پوکی استخوان چگونه درمان می شود؟

 

بسیاری از درمان های پوکی استخوان در توقف از دست رفتن استخوان و کاهش خطر شکستگی موفق بوده اند. برخی از درمان های پوکی استخوان عبارتند از، رژیم و تغییر در شیوه ی زندگی. سایر درمان ها شامل داروهای موثر در درمان پوکی استخوان هستند. این داروها می توانند از دست رفتن استخوان  را  آهسته تر کنند و یا استخوان های جدیدی را بسازند.

 

درمان های پوکی استخوان شامل موارد زیر است:

 

    ورزش های سنگین ( که به عضلات شما فشار می آورد تا بر علیه جاذبه کار کنند)

    ترک سیگار

    داروهای موثر در درمان پوکی استخوان از جمله  Actonel, Boniva, Calcimar, Evista, Binosto, Fosamax, Reclast, Fortical, Miacalcin

    Forteo  و یا  PTH قابل تزریق برای بازسازی استخوان در زنان در خطر بالا برای شکستگی

    Prolia  ی تزریقی برای زنان در خطر بالا برای شکستگی

 

چگونه می توانم از پوکی استخوان پیشگیری کنم؟

 

راه های متعدد ثابت شده ای وجود دارد که ممکن است به پیشگیری از ایجاد پوکی استخوان و شکستگی ها کمک کند.

 

    ورزش: داشتن برنامه ی ورزشی منظم می تواند در این روند مفید باشد. ورزش باعث می شود تا استخوان ها و عضلات قوی تر شوند و به پیشگیری از کاهش بافت استخوانی کمک می کند.  از طرفی به شما کمک می کند تا فعال و با تحریک باشید. ورزش های سنگین برای پیشگیری از استئوپروز بهترین هستند. می بایست حداقل 3 تا 4 بار در هفته انجام شوند.

 

پیاده روی، دویدن آهسته و بازی تنیس و رقصیدن همه و همه ورزش های با تحمل وزن مناسبی هستند. علاوه بر این، ورزش های تعادلی و تقویتی هم به تقویت ماهیچه ها کمک می کند و به شما کمک می کنند تا زمین نخورید.  این امر ممکن است احتمال شکستگی استخوانی را کاهش دهد.

 

    افزایش کلسیم در رژیم غذایی: مصرف کافی کلسیم در کل زندگی شما به حفظ  قدرت استخوان ها کمک می کند. متخصصین 1000 میلی گرم هر روز برای زنان قبل یائسگی و 1200 میلی گرم روزانه برای زنان پس از یائسگی پیشنهاد می کنند.

 

منابع عالی برای کلسیم عبارتند از:

 

    شیر و محصولات لبنی ( انواع با چربی کم توصیه می شود)

     ماهی کنسرو شده با استخوان از جمله سالمون و  ساردین

    سبزیجات برگ سبز تیره مانند کلم پیچ و کلم بروکلی

     آب پرتقال غنی شده از کلسیم

    نان تهیه شده با آرد غنی شده از کلسیم

 

به شما توصیه می شود که هر 4  وعده روزانه  را از غذاهای غنی از کلسیم مصرف کنید. گزینه های مناسب شامل موارد زیر است:

 

    ماست ساخته شده با شیر کم چرب یا شیر کامل

    یک وعده از پنیر، پنیر سویا، و یا شیر

    یک وعده از ماهی و کلم بروکلی

    آب میوه های غنی شده از کلسیم، نان و غلات

    محصولات لبنی غنی شده از کلسیم

    رژیم غذایی خود را تکمیل کنید: متخصصین می گویند بهتر است که کلسیم از راه رژیم غذایی مصرف شود. ولی اگر در رژیم غذایی، کلسیم کم باشد، از پزشک خود بخواهید تا به شما مکمل کلسیم بدهد. مطالعات اخیر نشان می دهد که مکمل های کلسیم ممکن است خطر بیماری های قلبی ( حمله ی قلبی) را افزایش دهد، پس شما و پزشک شما باید خطرات فردی و مزایای مکمل ها را بسنجند و تصمیم بگیرند که برای شما کدام گزینه بهتر است.

 

    مصرف مقدار فراوان ویتامین D: ویتامین D برای بدن در جذب کلسیم لازم و ضروری است. در حالی که 20 دقیقه زیر آفتاب بودن هر روز به بدن کمک می کند تا ویتامین D خود را تامین کند. تحقیقات بیشتر نشان می دهد که افراد ممکن است مقدار کمی از این ویتامین را دریافت کنند، بویژه در فصل زمستان. شما می توانید ویتامین D را از روش های زیر هم بدست بیاورید:

    تخم مرغ

    ماهی های چرب همانند سالمون

    حبوبات

    شیر غنی شده با ویتامین D

    مکمل ها

 

گایدلاین های انجمن پزشکی،  افزایش  مقدار مجاز توصیه شده ی غذایی recommended dietary allowance (RDA)  ویتامین D را تا 600 واحد بین المللی برای تمام افراد 1 تا 70 سال و افزایش آن تا 800 واحد بین المللی را برای بالغین بالای 70 سال برای بهبود سلامتی استخوانی مطرح کرده است.

 

ترجمه شده از وبسایت: www.webmd.com

نظرات

نظر شما
نام :
پست الکترونیکی :
وب سایت :
متن :

تصویر :